Veri Sorumlusunun Sessiz Kalma Hakkı Yoktur: Başvuruya Cevap Vermeme Kararı

Kişisel Verileri Koruma Kurulu, 2 Ağustos 2018 tarihinde yayımlanan bu karar özetiyle, Kanun’un en temel mekanizmalarından biri olan “başvuru hakkı”nı koruma altına almıştır. Karar, veri sorumlusuna yapılan başvuruların cevapsız bırakılmasının bir “yönetimsel tercih” değil, doğrudan bir hukuka aykırılık olduğunu tescillemektedir.

---

1. Olayın Özeti: Cevapsız Bırakılan Hak Arama Talebi

Olay: Bir ilgili kişi (vatandaş), kişisel verileriyle ilgili bilgi almak veya haklarını kullanmak amacıyla (KVKK Md. 11 kapsamında) veri sorumlusu şirkete başvuruda bulunmuştur. Ancak veri sorumlusu, kanunla belirlenen yasal süre içerisinde ilgili kişiye olumlu veya olumsuz herhangi bir dönüş yapmamıştır.

İlgili kişinin şikayeti üzerine Kurul, veri sorumlusunun bu sessizliğini mercek altına almıştır.

---

2. Kurulun Hukuki Değerlendirmesi: “30 Günlük Süre” Kesindir

Kurul, incelemesinde şu hukuki dayanakları esas almıştır:

• Veri Sorumlusuna Başvuru (Md. 13): İlgili kişi, Kanun’un uygulanmasıyla ilgili taleplerini veri sorumlusuna iletir. Veri sorumlusu bu talepleri, talebin niteliğine göre en kısa sürede ve en geç 30 gün içinde sonuçlandırmak zorundadır.
• Cevabın Şekli: Veri sorumlusu talebi kabul eder veya gerekçesini açıklayarak reddeder. Cevabın ilgili kişiye yazılı olarak veya elektronik ortamda bildirilmesi şarttır.
• Sessiz Kalmanın Sonucu: Başvurunun reddedilmesi, verilen cevabın yetersiz bulunması veya başvuruya süresinde cevap verilmemesi hallerinde ilgili kişinin Kurul’a şikayet hakkı doğar.

---

3. Karar Sonucu: “Cevap Ver, Yoksa Ceza Geliyor”

Kurul, bu olayda veri sorumlusuna doğrudan para cezası kesmek yerine, bir “Talimatlandırma Kararı” vermiştir:

• Veri sorumlusuna, Kanun’un 15/5 maddesi uyarınca; kararın tebliğinden itibaren 30 gün içinde ilgili kişinin taleplerini eksiksiz yanıtlaması talimatı verilmiştir.
• Bu talimata uyulmaması (kararın yerine getirilmemesi) durumunda, Kanun’un 18. maddesi uyarınca veri sorumlusu hakkında idari yaptırım (para cezası) uygulanacağı ihtar edilmiştir.

---

4. Özgür Eralp Perspektifi: “Cevap Vermemek, Suçu Kabul Etmektir”

Bilişim hukuku alanındaki tecrübemizde, birçok şirketin “Cevap verirsek aleyhimize delil olur mu?” endişesiyle başvuruları görmezden geldiğine şahit oluyoruz. Oysa KVKK’da sessiz kalmak, hukuki bir kalkan değil, aksine Kurul’un müdahalesini davet eden bir zafiyettir. Kurul bu kararıyla, “Benim vatandaşıma cevap vereceksin, bu senin yasal ödevindir” demiştir.

Bir yatırımcı avukat vizyonuyla uyarım şudur: Veri sorumluları, kendilerine gelen “KVKK Başvurusu” başlıklı e-posta veya dilekçeleri sıradan bir müşteri şikayeti gibi görmemelidir. Bu başvuruların takibi için bir “irtibat kişisi” görevlendirilmeli ve 30 günlük süre içinde (talep haksız bile olsa) mutlaka hukuki gerekçelerle cevap üretilmelidir. Cevapsız bırakılan her dilekçe, şirketiniz için ucu açık bir idari para cezası riski demektir.

---

Sıkça Sorulan Sorular

1. Bir şirkete verilerimle ilgili soru sordum, ne kadar sürede cevap vermeliler?

Veri sorumlusu, talebinizi en kısa sürede ve her halükarda en geç 30 gün içinde ücretsiz olarak sonuçlandırmalıdır.

2. Şirket 30 gün içinde cevap vermezse ne yapabilirim?

Cevap süresinin dolmasından itibaren 30 gün ve her halükarda başvuru tarihinden itibaren 60 gün içinde Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na şikayette bulunabilirsiniz.

3. Başvuruma “red” cevabı geldi, bu durumda ne yapmalıyım?

Eğer reddin gerekçesini hukuka aykırı buluyorsanız veya yeterli gelmediyse, yine Kurul’a şikayet yoluna başvurabilirsiniz.

4. Şirket cevap vermek için benden ücret isteyebilir mi?

Kural olarak bu başvuru ücretsizdir. Ancak işlem ayrıca bir maliyet gerektiriyorsa (örneğin CD/Flash bellek gönderimi gibi), Kurulca belirlenen tarifedeki ücret alınabilir.

5. Kurul neden hemen ceza kesmedi de “cevap ver” dedi?

Kurul, şikayet üzerine yaptığı incelemelerde “ihlal” tespit ederse doğrudan ceza kesebileceği gibi, veri sorumlusuna bu yanlışı düzeltmesi için talimat da verebilir. Bu, Kanun’un eğitici ve yönlendirici işleviyle ilgilidir.

---

Kaynaklar

• KVKK Kurumu Duyurusu – 2 Ağustos 2018
• 6698 Sayılı KVKK (Madde 11, 13, 15 ve 18)
• Veri Sorumlusuna Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ

---

Etiketler

KVKK, Veri Sorumlusuna Başvuru, 30 Günlük Süre, İlgili Kişi Hakları, Kurul Kararı, İdari Para Cezası, Şikayet Hakkı, Bilişim Hukuku, Özgür Eralp, Aydınlatma Yükümlülüğü, Veri Güvenliği, Hukuki Süreler