“12 Ay” Deyip 11 Ay Hizmet Vermek: Taahhütlü Aboneliklerde Gizli İhlaller

Dijital dünyada influencerlar aracılığıyla en çok pazarlanan hizmetlerin başında abonelik bazlı servisler (telekomünikasyon, streaming, yazılım vb.) gelmektedir. Ancak reklamı yapılan bir paketin süresi veya içeriği hakkında eksik bilgilendirme yapılması, doğrudan haksız ticari uygulama kapsamına girer. Reklam Kurulu’nun 366 sayılı toplantısında ele alınan 2025/1863 numaralı Turkcell kararı, “yıllık abonelik” vaadinin arkasındaki matematiksel hataların veya eksik günlerin nasıl cezalandırıldığını gösteren emsal bir dosyadır.

Karara Konu Olan Olay: On İki Ay Yerine On Bir Ay Süren Hizmet

İncelemeye konu olan dosyada; “Kamu Star + 12 GB” isimli tarifeye yönelik internet üzerinden yapılan tanıtımlarda, hizmetin “Yıllık Abonelik” şeklinde sunulduğu ancak fiilen tüketicinin bu hizmetten sadece 11 ay tam olarak yararlanabildiği tespit edilmiştir.

Kurulun Tespitleri:

• Yıllık abonelik yenilemesi yapan bir tüketicinin, taahhüt süresinin bitimine bir ay kala (on birinci ayda) paketin sona erdiğine veya yenilenmesi gerektiğine dair bir uygulama ile karşılaştığı,
• Tanıtımlarda “yıllık” (12 ay) vurgusu yapılmasına rağmen, teknik kurgunun bu süreyi karşılamadığı,
• Tüketicinin ödediği bedel karşılığında almayı beklediği hizmet süresinin kısıtlanarak yanıltıldığı değerlendirilmiştir.

Hukuki Değerlendirme: Zaman Bilgisinin Doğruluğu

Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği uyarınca; bir hizmetin süresi, kullanım miktarı ve taahhüt şartları hakkında tüketiciyi yanıltıcı bilgi verilemez. Reklam Kurulu’nun bu karardaki temel yaklaşımı şudur:

1. Tanım ve İçerik Uyumu: Eğer bir reklamda “Yıllık”, “12 Ay” veya “Sınırsız” gibi zaman belirten ifadeler kullanılıyorsa, sunulan hizmetin bu süreyi eksiksiz kapsaması şarttır.
2. Eksik Bilgilendirme: Hizmetin teknik kısıtlamaları veya özel şartları nedeniyle sürenin kısalması söz konusu ise, bu durum ana tanıtım görselinde/metninde mutlaka belirtilmelidir.
3. Tüketici Beklentisi: Ortalama bir tüketicinin “yıl” kavramından 365 gün/12 ay anlaması esastır; teknik terminolojilerle bu sürenin kısaltılması aldatıcı eylemdir.

---

Influencerlar, Ajanslar ve Hizmet Sağlayıcılar İçin Önemli Tavsiyeler

Bu karar, özellikle teknoloji ve abonelik ürünleri (VPN, eğitim platformları, oyun servisleri vb.) tanıtan influencerlar için kritik sorumluluklar doğurmaktadır:

• “Yıllık Paket” Söylemine Dikkat: İş birliği yaptığınız marka size “Yıllık paketimizde %50 indirim var” dedirtiyorsa, o paketin gerçekten 12 tam ayı kapsayıp kapsamadığını teyit edin. Eğer 11. ayın sonunda ek ücret çıkıyorsa veya paket sonlanıyorsa, bu bilgiyi “ince yazı” olarak değil, takipçilerinize net bir şekilde aktarmalısınız.
• Deneme Süreleri ve Taahhütler: “İlk ay ücretsiz” veya “12 ay sabit fiyat” gibi iddiaları paylaşırken, bu sürenin hangi şartlarda bozulacağını (örneğin cayma bedeli veya sürenin erken bitmesi) brifinglerinizde sormalı ve gerekirse içeriğinize eklemelisiniz.
• Teknik Alt Yapı Sorumluluğu: Markanın yazılımsal bir hatası nedeniyle hizmet süresi eksik tanımlanmış olsa bile, bu hizmetin reklamını yapan ajans ve influencer, yanıltıcı tanıtımın yayılmasına aracılık ettikleri için müteselsilen sorumlu tutulabilirler.
• Link Verilen Sayfanın Kontrolü: Affiliate (satış ortaklığı) linki verdiğiniz sayfadaki “Taahhüt Şartları” kısmını mutlaka inceleyin. Reklam Kurulu, influencerın sunduğu vaat ile markanın sayfasındaki şartlar arasındaki çelişkiyi “aldatıcı reklam” olarak kodlamaktadır.

---

Sıkça Sorulan Sorular

1. Markanın sistem hatası yüzünden hizmet süresi kısalırsa ben de ceza alır mıyım?

Evet, Reklam Kurulu reklamın içeriğine ve yaratılan algıya bakar. Teknik hata olması reklamın yanıltıcı olduğu gerçeğini değiştirmez ve reklamı yayınlayan taraflar (mecra/influencer) sorumlu tutulabilir.

2. “365 gün kesintisiz hizmet” demek riskli mi?

Eğer sistemin bakım süreleri veya teknik kesinti ihtimalleri varsa, “kesintisiz” gibi kesinlik bildiren mutlak ifadeler yerine daha esnek ve gerçekçi tanımlar kullanılmalıdır.

3. Abonelik reklamlarında en çok hangi hata yapılıyor?

Genellikle “ilk 3 ay indirimli” denilip sonraki aylardaki yüksek fiyatın gizlenmesi veya “12 ay taahhüt” denilip hizmetin daha kısa sürede sonlandırılması en büyük ihlal nedenleridir.

4. Influencer, markanın kullanıcı sözleşmesini okumak zorunda mı?

Hukuken, bir reklamı yayınlayan kişi/kurum o reklamın doğruluğunu denetlemekle yükümlüdür. Temel kampanya şartlarını içeren kullanıcı sözleşmesi maddelerini bilmemek geçerli bir mazeret sayılmaz.

5. Bu tür durumlarda para cezası kime kesilir?

Reklam Kurulu; reklam verene, reklamı hazırlayan ajansa ve reklamı yayınlayan mecraya (influencerın sosyal medya hesabı bir mecra sayılır) ayrı ayrı idari para cezası uygulama yetkisine sahiptir.

---

Kaynaklar

1. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun
2. Abonelik Sözleşmeleri Yönetmeliği
3. Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği
4. Reklam Kurulu’nun 12.02.2026 tarihli ve 366 sayılı toplantı kararları (Dosya No: 2025/1863)
5. Sosyal Medya Etkileyicileri Tarafından Yapılan Ticari Reklamlar Hakkında Kılavuz

influencer hukuku, taahhütlü abonelik, reklam kurulu kararları, yanıltıcı reklam, yıllık abonelik şikayeti, bilişim hukuku, dijital pazarlama riskleri, tüketici hakları, haksız ticari uygulama, 366 sayılı reklam kurulu, abonelik sözleşmesi reklamları