E-Skuterlerde Yerli Dönüşüm: 15 Nisan 2026 Tarihli Yeni Tebliğ ve Sektörel Yansımaları

25 yıllık bilişim ve teknoloji hukuku perspektifimizle, dijital mobilitenin hukuki altyapısının nasıl şekillendiğini yakından takip ediyoruz. 15 Nisan 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan “Elektrikli Skuterlerin Üretimindeki Yerlilik Esasları Hakkında Tebliğ (SGM-2026/5)”, mikro mobilite sektöründe “oyun değiştirici” bir dönemi başlatıyor. Artık e-skuterler sadece birer ulaşım aracı değil, yerlilik kriterleriyle denetlenen stratejik teknolojik ürünler haline geliyor.

Yeni Düzenlemenin Amacı ve Takvimi

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından yayımlanan bu Tebliğ, paylaşımlı e-skuter hizmeti veren yetki belgesi sahiplerinin, 1 Temmuz 2026 tarihinden itibaren U-Net sistemine işleyecekleri cihazlarda aranacak “yerlilik” şartlarını belirliyor. Bu düzenleme, yerli üretimi teşvik etmenin ötesinde, kritik bileşenlerin Türkiye’de katma değer üretmesini hedefliyor.

Tebliğ Madde 1 ve 2:

Elektrikli Skuter Yönetmeliği kapsamında hizmet verecek e-skuterlerin yerlilik şartının sağlanabilmesi için gerekli kriterler ve TSE tarafından belgelendirilmesine ilişkin usuller düzenlenmiştir.

Yerlilik Puanlaması: 7 Kritik Aksam ve 3 Grup

Tebliğ, bir e-skuterin “yerli” sayılabilmesi için parçaları üç ana gruba ayırarak bir kombinasyon zorunluluğu getiriyor. Belgelendirme süreci TSE (Türk Standardları Enstitüsü) tarafından yürütülecek.

Gruplandırılmış Aksam Listesi:

1. Grup: Batarya (hücrenin yerli olması şartıyla) ve Şasi.
2. Grup: Motor.
3. Grup: Anakart, Gömülü Yazılım, IoT Cihazı ve Fren Sistemi.

“E-Skuter Üretici Belgesi” Alabilme Koşulları:

• Senaryo A: 1. gruptan en az biri (örn. Batarya) yerli + Motor yerli olmalı.
• Senaryo B: 1. gruptan en az biri yerli + 3. gruptan en az iki aksam (örn. Yazılım ve IoT) yerli olmalı.
• Altın Kural: Eğer hem Batarya hem de Şasi (1. grubun tamamı) yerliyse, diğer gruplarda yerlilik şartı aranmaksızın belge alınabiliyor.

Hukuki ve Teknik Sorumluluklar

Tebliğ sadece donanımı değil, yazılımı da yerlilik kapsamına alarak “Gömülü Yazılım” ve “IoT Cihazı” tanımlarıyla teknolojik derinliği artırıyor.

• Belge Geçerliliği: TSE tarafından verilen E-Skuter Üretici Belgesi 1 yıl süreyle geçerli olacak.
• Denetim Yetkisi: TSE, üretim yerinde inceleme yapma yetkisine sahip. Eksikliklerin giderilmemesi durumunda belge iptal edilecek.
• U-Net Entegrasyonu: İptal edilen belgeler doğrudan Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına bildirilerek, cihazların operasyondan çekilmesi süreci tetiklenebilecek.

Yatırımcı ve İşletmeciler İçin Stratejik Analiz

1 Temmuz 2026 tarihine kadar filosunu yenileyecek veya yeni başvuru yapacak işletmecilerin, tedarik zincirlerini bu 7 aksam üzerinden revize etmesi gerekiyor. Özellikle batarya hücresi üretimi ve gömülü yazılım yerliliği, maliyet ve operasyonel verimlilik dengesinde belirleyici rol oynayacak.

---

SSS – “Sıkça Sorulan Sorular”

Soru 1: Mevcut filomdaki e-skuterler 1 Temmuz 2026’dan sonra geçersiz mi sayılacak?

Cevap: Tebliğ, 1 Temmuz 2026 tarihinden itibaren U-Net sistemine yeni işlenecek e-skuterlerin bu şartı sağlamasını öngörüyor. Mevcut sistemde kayıtlı cihazların durumu hakkında geçici maddeler ve ilgili Bakanlık duyuruları takip edilmelidir.

Soru 2: “Yerli Malı Belgesi” olan bir e-skuter için ayrıca aksam incelemesi yapılır mı?

Cevap: Hayır. Tebliğ uyarınca halihazırda “Yerli Malı Belgesi”ne sahip olan e-skuterler için aksam bazlı grup şartları aranmaz; bu cihazlar doğrudan yerli kabul edilir.

Soru 3: Belgelendirme süreci ne kadar sürer?

Cevap: Eksiksiz yapılan nihai başvurular, TSE tarafından en geç 20 iş günü içerisinde sonuçlandırılmak zorundadır.

Soru 4: Yazılımın yerli olması tek başına yeterli mi?

Cevap: Hayır. Yazılım 3. grupta yer almaktadır. Bir cihazın yerli sayılması için mutlaka 1. gruptan (Batarya veya Şasi) en az bir parçanın da yerli olması gerekmektedir.

Soru 5: İnceleme sonucuna itiraz edilebilir mi?

Cevap: Evet, kararın bildirilmesinden itibaren 15 gün içinde TSE’ye gerekçeli itiraz yapılabilir. TSE bu itirazı 15 gün içinde kesin olarak karara bağlar.

E-Skuter Yerlilik Tebliği, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, TSE Belgelendirme, Mikro Mobilite Hukuku, Elektrikli Skuter Yönetmeliği, Yerli Malı Belgesi, Bilişim Hukuku, IoT Yerlilik Şartı

Kaynaklar

1. Resmî Gazete – 15 Nisan 2026 Tarihli Tebliğ (SGM-2026/5)
2. T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı – Mevzuat Sayfası
3. Türk Standardları Enstitüsü (TSE) – Ulaşım ve Lojistik Sistemleri Merkezi
4. 14/4/2021 Tarihli Elektrikli Skuter Yönetmeliği
5. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı – U-Net Düzenlemeleri