Kişisel Verilere Yönelik Siber Zorbalık ve Kurulun Görev Sınırı: 2018/156 Sayılı Karar Analizi

Sosyal medyada paylaşın

Kişisel Verileri Koruma Kurulu (Kurul), 24/12/2018 tarihli bu karar özetiyle, KVKK’nın idari yetkileri ile yargı mercilerinin (mahkemeler ve savcılıklar) cezai yetkileri arasındaki ayrımı çok net bir şekilde çizmiştir. Karar, özellikle internet üzerinden yapılan hakaret, iftira ve siber zorbalık niteliğindeki eylemlerde muhatabın neden Kurul değil de Adliye olduğunu açıklamaktadır.


1. Olayın Özeti: İnternetteki Çirkin Paylaşımlar

Olay: İlgili kişi; adı, soyadı, yerleşim yeri, boyu ve kilosu gibi kişisel bilgilerinin kullanılarak çeşitli internet sitelerinde cinsel, siyasi ve dini içerikli yorumlar ile arkadaşlık sitelerinde paylaşımlar yapıldığını belirterek Kurul’a başvurmuştur.

Kişi, bu paylaşımların hem kişisel verilerini ihlal ettiğini hem de kendisini mağdur ettiğini ileri sürerek yaptırım talep etmiştir.


2. Kurulun Hukuki Değerlendirmesi: “Suç Varsa Savcılık Vardır”

Kurul, başvuruyu incelemeye almama nedenini iki temel kanun maddesine dayandırmıştır:

  • Dilekçe Hakkı ve Yargı Sınırı (Md. 15/2): KVKK Madde 15/2 uyarınca, Kurul’a yapılan ihbar veya şikâyetlerden “Yargı mercilerinin görevine giren konularla ilgili olanlar” incelemeye alınmaz. Kurul, kendisine gelen bir uyuşmazlığın aslında bir “ceza davası” konusu olup olmadığını kontrol etmekle yükümlüdür.
  • TCK 135-140 Atfı (Md. 17): Kanun’un 17. maddesi, kişisel verilere ilişkin suçlar söz konusu olduğunda adresin Türk Ceza Kanunu (TCK) olduğunu açıkça belirtir.
  • Bireysel Suç Niteliği: Kişinin fiziksel özelliklerini ve kimlik bilgilerini kullanarak internette haysiyet kırıcı paylaşımlar yapmak, TCK 136 kapsamındaki “Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Olarak Yayma” ve duruma göre “Hakaret” suçlarını oluşturur. Bunlar bireysel suçlar olduğu için inceleme yetkisi sadece savcılıklara aittir.

3. Karar Sonucu: “İnceleme Dışı”

Kurul inceleme neticesinde;

  • Şikâyete konu iddiaların Türk Ceza Kanunu hükümleri uyarınca suç unsuru barındırdığı,
  • Konunun zaten ilgili kişi tarafından yargıya (savcılığa) intikal ettirilmiş olduğu,Nedenleriyle, başvurunun Kanun kapsamında değerlendirilemeyeceğine karar vermiştir. Kurul ayrıca ilgili kişiye, gelecekteki başvurularında izlemesi gereken yasal prosedürü hatırlatmıştır.

4. Özgür Eralp Perspektifi: “Kurul Bir Mahkeme Değildir”

Bilişim hukuku alanındaki tecrübemizde vatandaşların en büyük beklentisi, internetteki her türlü haksızlığın KVKK tarafından durdurulmasıdır. Ancak Kurul, siber zorbalıkla veya şahıslar arası husumetle ilgilenen bir “internet polisi” değildir. Kurul’un asıl görevi, veri sorumlularının (şirketler, bankalar, hastaneler vb.) sistemlerini ve veri işleme disiplinlerini denetlemektir.

Bir yatırımcı avukat vizyonuyla uyarım şudur: Eğer biri sizin adınıza sahte hesap açıyor veya kişisel özelliklerinizi aşağılayıcı sitelerde paylaşıyorsa, vaktinizi Kurul’a dilekçe yazarak kaybetmeyin. Bu bir **”Siber Suç”**tur. Yapmanız gereken; ilgili sitelerin ekran görüntülerini almak (delil tespiti), ardından vakit kaybetmeden Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunmak ve Sulh Ceza Hakimliğinden “Erişimin Engellenmesi” talep etmektir. KVKK idari bir disiplindir; oysa sizin durumunuzda gereken “cezai bir yaptırımdır.”


Sıkça Sorulan Sorular

1. İnternette hakkımda yapılan paylaşımlar için neden KVKK’ya gidemiyorum?

Eğer paylaşım bir “suç” (hakaret, iftira, veriyi hukuka aykırı yayma) içeriyorsa, bu yargının alanıdır. KVKK, yargıya intikal etmiş veya yargının görev alanına giren “faili meçhul” veya “şahıslar arası” olaylara bakmaz.

2. Hangi durumlarda Kurul’a başvurmalıyım?

Bir şirket verilerinizi izinsiz pazarlama için kullanıyorsa, bir banka verilerinizi silmiyorsa veya bir kurum aydınlatma yapmıyorsa Kurul’a başvurmalısınız. Yani muhatabınız “belirli bir veri sorumlusu” ve konu “idari yükümlülükler” ise Kurul yetkilidir.

3. Savcılığa şikayet ederken neye dikkat etmeliyim?

Özellikle URL adreslerini (linkleri) ve paylaşımların tarih/saat bilgilerini içeren delilleri eklemeyi unutmayın. Şüpheli belli değilse, savcılık bilişim polisleri aracılığıyla kimlik tespiti yapacaktır.

4. Sulh Ceza Hakimi içeriği siler mi?

Hakim içeriğin kişilik haklarınızı ihlal ettiğine kanaat getirirse, içeriğe erişimin engellenmesine (linkin kapatılmasına) karar verebilir.

5. Kurul bu kararda neden “resen inceleme” yapmadı?

Kurul, şikâyet konusu eylemlerin TCK kapsamında “suç” teşkil ettiğini gördüğünde, yargının alanına müdahale etmemek adına incelemeyi sonlandırır. Bu, hukuk devletindeki yetki paylaşımının bir gereğidir.


Kaynaklar


Etiketler

KVKK, Yargı Yetkisi, Savcılık Şikayeti, TCK 136, Kişisel Veri İhlali, Siber Zorbalık, Karar Analizi, Bilişim Hukuku, Özgür Eralp, Veri Güvenliği, Hak Arama Özgürlüğü, İdari Başvuru, Dilekçe Hakkı